“Dù ai đi ngược về xuôi/ Nhớ ngày Giỗ Tổ mùng Mười tháng Ba”. Câu ca dao xưa vừa là lời nhắc nhở, vừa như một sự khẳng định của những người con đất Việt ở khắp năm châu: Dù đi đâu, làm gì, thì đến ngày Giỗ Tổ cũng đều thành kính hướng về Đất Tổ, hướng về nguồn cội.
Lịch sử của dân tộc Việt Nam được mở đầu bằng thời đại Hùng Vương với công lao to lớn của các Vua Hùng trong việc khai sơn, phá thạch, mở mang, bồi đắp xây dựng nên Nhà nước Văn Lang. Khắc ghi công lao to lớn ấy, từ hàng nghìn năm trước, người Việt đã suy tôn các vua Hùng là thủy tổ của dân tộc.
Giỗ tổ Hùng Vương (hay còn gọi là Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương) là một lễ hội lớn nhằm tưởng nhớ và tỏ lòng biết ơn công lao lập nước của các vua Hùng. Ngày lễ chính của Giỗ Tổ Hùng Vương được tổ chức vào ngày 10 tháng 3 âm lịch hằng năm, tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng trên núi Nghĩa Lĩnh, thành phố Việt Trì (nay là phường Việt Trì), tỉnh Phú Thọ.
Đền Hùng và Giỗ Tổ Hùng Vương từ bao đời nay đã trở thành biểu tượng thiêng liêng trong tâm thức mỗi người dân Việt Nam. Đây không chỉ là nơi hội tụ của tín ngưỡng thờ cúng Tổ tiên mà còn là điểm kết tinh bản sắc văn hóa dân tộc, hun đúc tinh thần đại đoàn kết toàn dân.
Trải qua nhiều năm tổ chức, Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng ngày càng được khẳng định là lễ hội tiêu biểu mang tầm quốc gia, với phần lễ trang nghiêm, thành kính, mẫu mực và phần hội phong phú, hấp dẫn, đậm đà bản sắc cội nguồn.