Tạo động lực đưa quan hệ Việt Nam - Canada phát triển thực chất và gắn kết hơn

Hà Nội (TTXVN 22/9/2026) Sau khi tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81, hoạt động song phương tại Hoa Kỳ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sẽ thăm cấp Nhà nước tới Canada theo lời mời của Toàn quyền Canada Louise Arbour vào ngày 24 và 25/9/2026. Đây là lần đầu tiên người đứng đầu Đảng Cộng sản Việt Nam thăm Canada kể từ khi hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao năm 1973. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là quốc khách đầu tiên trong năm nay của Toàn quyền Canada Louise Arbour, thể hiện sự coi trọng của hai nước đối với quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam-Canada và mở ra giai đoạn phát triển mới, đưa quan hệ song phương lên tầm cao mới.

* Quan hệ Đối tác toàn diện phát triển tốt đẹp

Việt Nam và Canada thiết lập quan hệ ngoại giao ngày 21/8/1973 và đến tháng 11/2017, hai nước xác lập quan hệ Đối tác toàn diện nhân chuyến thăm chính thức Việt Nam của Thủ tướng Canada Justin Trudeau. Tuyên bố chung về việc Việt Nam và Canada xác lập quan hệ Đối tác toàn diện đã đề ra các nguyên tắc cơ bản định hướng cho quan hệ hai nước, các phương hướng và biện pháp thúc đẩy quan hệ tập trung vào 7 lĩnh vực hợp tác là: Chính trị-ngoại giao, thương mại-đầu tư, hợp tác phát triển, quốc phòng-an ninh, văn hóa-giáo dục, khoa học-công nghệ và giao lưu nhân dân.

Ở thời điểm đó, dấu mốc thiết lập quan hệ Đối tác toàn diện có ý nghĩa to lớn đối với hai nước, thể hiện tầm nhìn và quyết tâm của Lãnh đạo hai nước trong việc đưa quan hệ hai nước lên tầm cao mới, tạo cơ sở thúc đẩy hơn nữa quan hệ hữu nghị, hợp tác sâu rộng, hiệu quả trong bối cảnh hai nước ngày càng chia sẻ nhiều lợi ích trên các bình diện song phương, khu vực và quốc tế. Nội hàm của khuôn khổ Đối tác toàn diện đã xác định nội dung trọng tâm và định hướng phát triển hợp tác trong nhiều năm tới, trong đó tập trung vào 7 lĩnh vực ưu tiên.
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Hoàng Giang đánh giá, sau hơn nửa thế kỷ thiết lập quan hệ ngoại giao và gần một thập kỷ triển khai khuôn khổ Đối tác toàn diện, hai nước đã xây dựng nền tảng quan hệ ngày càng vững chắc.

Tin cậy chính trị ngày càng được củng cố, tăng cường. Lãnh đạo hai nước thường xuyên gặp gỡ và tiếp xúc cấp cao. Gần đây có: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gặp Thủ tướng JustinTrudeau nhân dịp dự Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 19 tại Paris (Pháp) (ngày 5/10/2024); Chủ tịch nước Lương Cường gặp Thủ tướng Canada Justin Trudeau nhân dịp tham dự Tuần lễ cấp cao APEC 2024 tại Lima (Peru) (ngày 15/11/2024); Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn gặp Chủ tịch Thượng viện Canada Raymonde Gagné nhân dịp tham dự Hội nghị các Chủ tịch Quốc hội thế giới lần thứ 6 tại Thụy Sĩ (ngày 30/7/2025); Thủ tướng Phạm Minh Chính gặp Thủ tướng Canada Mark Carney nhân dịp dự Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 47 và các Hội nghị liên quan tại Kuala Lumpur (Malaysia) (ngày 26/10/2025), và nhân dịp dự Hội nghị Thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) tại thành phố Johannesburg (Nam Phi) (ngày 22/11/2025)…

Về phía Canada, gần đây có chuyến thăm Việt Nam của: Bộ trưởng Phát triển quốc tế Canada Randeep Sarai (tháng 1/2026); Bộ trưởng Thương mại quốc tế Maninder Sidhu (tháng 2/2026); Đặc Phái viên về EU của Thủ tướng Canada John Hannaford (tháng 2/2026)…

Hai nước duy trì đều đặn các cơ chế hợp tác như Tham khảo chính trị cấp Thứ trưởng Ngoại giao, Ủy ban Hỗn hợp về Kinh tế, Đối thoại Chính sách Quốc phòng… tạo nền tảng ổn định cho sự gắn kết chiến lược.

Hai nước cũng phối hợp chặt chẽ tại các diễn đàn như Liên hợp quốc, Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC), ASEAN, Cộng đồng Pháp ngữ.

* Hợp tác kinh tế, thương mại là điểm sáng

Quan hệ kinh tế, thương mại Việt Nam-Canada trở thành điểm sáng trong hợp tác thương mại song phương giữa các nước trong Hiệp định Đối tác toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP).

Hiệp định CPTPP từ khi có hiệu lực từ tháng 1/2019 đã đánh dấu giai đoạn mới trong quan hệ kinh tế, thương mại và đầu tư giữa hai nước với thương mại hai chiều tăng trưởng tới 170%. Hiện Việt Nam đang là đối tác thương mại hàng đầu của Canada tại ASEAN (chiếm 44% tổng kim ngạch Canada nhập khẩu từ khu vực) và là đối tác thương mại lớn thứ 6 của Canada trong nhóm 40 nước Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương; Canada là đối tác xuất khẩu lớn thứ ba ở châu Mỹ và thị trường xuất khẩu lớn thứ 7 của Việt Nam. Kim ngạch thương mại song phương năm 2025 đạt 8,6 tỷ USD; 6 tháng đầu năm 2026 đạt 4,92 tỷ USD, tăng 27,3% so với cùng kỳ năm 2025.

Về đầu tư, Canada hiện đứng thứ 14/143 quốc gia và vùng lãnh thổ có dự án đầu tư nước ngoài tại Việt Nam với 294 dự án đầu tư còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký FDI đạt hơn 4,9 tỷ USD; tính riêng trong năm 2025 có 21 dự án đăng ký mới với tổng giá trị là 34 triệu USD.

Canada tiếp tục duy trì các dự án hỗ trợ phát triển (ODA) cho Việt Nam. Tổng giá trị ODA Canada dành cho Việt Nam từ năm 1990 đến nay là gần 2 tỷ USD, tập trung chủ yếu vào lĩnh vực xóa đói-giảm nghèo, đảm bảo quyền phụ nữ, trẻ em gái, phát triển nông nghiệp, nâng cao năng lực, hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ, an toàn thực phẩm… Từ đầu những năm 2000, Canada là một trong những đối tác sớm hỗ trợ Việt Nam trong công cuộc hoàn thiện hệ thống pháp luật và tăng cường năng lực thực thi pháp luật.

Giáo dục-đào tạo là lĩnh vực được chú trọng trong quan hệ song phương. Số lượng du học sinh Việt Nam tại Canada đã tăng từ 14.000 người năm 2017 lên hơn 20.000 hiện nay, mức tăng cao nhất trong các nước ASEAN.

Cộng đồng người Việt tại Canada hiện có khoảng 300 nghìn người, lớn thứ năm trong các cộng đồng không phải gốc châu Âu, tập trung ở 4 tỉnh bang là Ontario, Quebéc, British Columbia và Alberta.  Người Việt tại Canada đã có những đóng góp quan trọng vào phát triển kinh tế-xã hội và làm phong phú thêm nền văn hóa của đất nước Canada tươi đẹp.

* Tạo động lực đưa quan hệ Việt Nam-Canada phát triển thực chất, hiệu quả

Trên nền tảng quan hệ song phương tốt đẹp và với nhiều thành tựu to lớn đạt được trên các lĩnh vực hợp tác, chuyến thăm cấp Nhà nước đến Canada lần này của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là sự kiện có ý nghĩa quan trọng, tạo động lực chính trị mạnh mẽ, đưa quan hệ Việt Nam-Canada phát triển thực chất, cân bằng và hiệu quả hơn nữa, tương xứng với tiềm năng, thế mạnh và nhu cầu của hai nước.

Theo Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Hoàng Giang, chuyến thăm góp phần thúc đẩy quan hệ Việt Nam-Canada phát triển thực chất và gắn kết hơn nữa. Đồng thời, chuyến thăm cũng mở ra một giai đoạn phát triển chiến lược và toàn diện hơn giữa hai nước, đóng góp tích cực cho hòa bình, ổn định ở khu vực và trên thế giới.

Đại sứ Việt Nam tại Canada Phạm Vinh Quang thì khẳng định chuyến thăm cấp Nhà nước Canada của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mang ý nghĩa đặc biệt, góp phần cụ thể hóa đường lối đối ngoại đã đề ra tại Đại hội Đảng XIV, đưa hợp tác với các đối tác quan trọng đi vào chiều sâu, thực chất, hiệu quả và bền vững, trong đó có việc đưa quan hệ Việt Nam-Canada lên tầm phát triển mới, đáp ứng lợi ích lâu dài của nhân dân hai nước.

Trong khi đó, Đại sứ Canada tại Việt Nam Jim Nickel đánh giá, đây là một chuyến thăm mang tính biểu tượng và là dấu mốc lịch sử đặc biệt trong quan hệ song phương. Trong hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, đây là lần đầu tiên Canada chào đón Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam tới thăm. Chuyến thăm này sẽ tạo ra một động lực chính trị rất lớn. Đối với Canada, Việt Nam không chỉ là một người bạn lâu năm mà còn là đối tác quan trọng hàng đầu. Kể từ khi xác lập khuôn khổ Đối tác toàn diện vào năm 2017, hai bên đã chứng kiến sự phát triển vượt bậc trên mọi lĩnh vực từ ngoại giao, thương mại đến an ninh, quốc phòng. Chính vì vậy, Canada coi chuyến thăm này là dịp để đẩy mạnh quan hệ song phương, phản ánh đúng bản chất thực chất và tiềm năng to lớn giữa hai quốc gia. Canada tin tưởng rằng, các cuộc tiếp xúc cấp cao lần này sẽ tạo nền móng vững chắc để hai nước phối hợp chặt chẽ hơn trong các vấn đề toàn cầu và khu vực.

Đánh giá về triển vọng hợp tác thời gian tới, Đại sứ Canada tại Việt Nam Jim Nickel cho biết, cả Việt Nam và Canada đều cam kết mục tiêu đạt mức phát thải ròng bằng 0 (Net Zero). Canada hiện là cường quốc năng lượng sạch với 82% sản lượng điện đến từ nguồn năng lượng xanh. Canada sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm và công nghệ về lưới điện, năng lượng tái tạo và đặc biệt là công nghệ hạt nhân để hỗ trợ Việt Nam chuyển đổi năng lượng thành công.

Còn theo Thứ trưởng Đặng Hoàng Giang, Việt Nam và Canada chia sẻ nhiều quan điểm tương đồng về luật pháp quốc tế, thương mại tự do và duy trì hòa bình, ổn định ở khu vực. Hai nước có nhiều thế mạnh bổ trợ tương đồng; Việt Nam đang bước vào kỷ nguyên phát triển mới, xác định khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng là những động lực quan trọng để hiện thực hóa hai mục tiêu 100 năm: đến năm 2030, kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng, nước ta trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; và đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước, Việt Nam trở thành nước phát triển, thu nhập cao. Trong khi đó, Canada đang đẩy mạnh đa dạng hóa thị trường và tăng cường gắn kết với khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Vì vậy, chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ giúp biến những cơ hội, tiềm năng tích lũy bấy lâu nay của hai nước thành các định hướng và chương trình hành động cụ thể, thực chất, đưa quan hệ song phương bước sang một giai đoạn phát triển mới./.

Trọng Đức