20 năm Ngày hội toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc (19/8/2005-19/8/2025): Phát huy sức mạnh toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc trong kỷ nguyên mới
Hà Nội (TTXVN 17/8/2025) Chủ tịch Hồ Chí Minh - người sáng lập và rèn luyện lực lượng Công an nhân dân - khẳng định: “Giữ gìn trật tự, an ninh trước hết là việc của công an, bộ đội, cảnh sát” (1), nhưng để đạt hiệu quả cao thì “Việc giữ gìn trật tự, an ninh càng phải dựa vào sáng kiến và lực lượng của nhân dân” (2). Khắc ghi lời căn dặn của Bác, Đảng và Nhà nước ta luôn xác định, quần chúng nhân dân là nhân tố quan trọng trong sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, cũng như trong xây dựng phong trào “Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc”. Dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự hướng dẫn và vai trò nòng cốt của lực lượng công an, các tầng lớp nhân dân trong cả nước đã phát huy vai trò làm chủ và sức mạnh tiềm tàng, thực sự là “tai mắt”, là chỗ dựa tin cậy giúp lực lượng công an đấu tranh làm thất bại mọi âm mưu và hoạt động phá hoại của các thế lực thù địch và tội phạm, bảo vệ vững chắc an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội.
* “Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc” góp phần xây dựng thế trận an ninh nhân dân vững chắc
Trong lịch sử dân tộc Việt Nam, nhất là khi trải qua các sự kiện lịch sử lớn, quyết định vận mệnh, sự phát triển trường tồn của đất nước, nhân dân luôn có vai trò, đóng góp vô cùng quan trọng. Sức mạnh của quần chúng nhân dân quyết định sự thành - bại của mọi cuộc cách mạng; đúng như Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói: “Trong bầu trời không gì quý bằng nhân dân. Trong thế giới không gì mạnh bằng lực lượng đoàn kết của nhân dân”. (3)
Trong sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, nhân dân vừa là chủ thể, vừa là đối tượng bảo vệ. Vì vậy, trong suốt quá trình xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, Công an nhân dân không ngừng gắn bó máu thịt với nhân dân, được nhân dân đùm bọc, chở che, giúp đỡ: “Khi nhân dân giúp đỡ ta nhiều thì thành công nhiều, giúp đỡ ta ít thì thành công ít, giúp đỡ ta hoàn toàn thì thắng lợi hoàn toàn”. (4)
Trong các cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, quần chúng nhân dân đã đóng góp công sức, tính mạng và tài sản, cùng các lực lượng vũ trang nhân dân đấu tranh chống “thù trong, giặc ngoài”, bảo vệ trật tự, trị an. Thông qua các phong trào “Phòng gian bảo mật”, “Ba không” trong kháng chiến chống thực dân Pháp; phong trào “Ba phòng”, “Diệt ác trừ gian”, “Bảo vệ trị an” trong kháng chiến chống đế quốc Mỹ, nhân dân ta đã trở thành "bức tường thành" vững chắc, là chỗ dựa tin cậy của lực lượng Công an nhân dân trong đấu tranh chống gián điệp, biệt kích, tiễu phỉ, trừ gian, bảo vệ các lực lượng tham gia kháng chiến, góp phần quan trọng vào nhiệm vụ giữ gìn an ninh, trật tự và thành công chung của cuộc cách mạng.
Đất nước thống nhất, lực lượng Công an nhân dân đã tham mưu với Đảng, Nhà nước thống nhất các phong trào, cuộc vận động nhân dân tham gia bảo vệ an ninh, trật tự trong toàn quốc thành phong trào Quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc. Công an các cấp đã phối hợp với Mặt trận Tổ quốc, các ban, ngành, đoàn thể tham mưu, phục vụ cấp ủy, chính quyền tổ chức phong trào với nhiều nội dung, hình thức đa dạng, phù hợp với điều kiện thực tế, vận động thu hút được đông đảo quần chúng nhân dân tích cực tham gia. Nhiều mô hình, tấm gương tiêu biểu, điển hình tiên tiến được nhân rộng; phát huy, khơi dậy sức mạnh, tiềm lực to lớn của nhân dân trong phòng ngừa, tấn công, trấn áp tội phạm, góp phần quan trọng vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.
Trước yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ an ninh Tổ quốc trong thời kỳ mới, ngày 13/6/2005, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 521/QĐ-TTg lấy ngày 19/8 hằng năm là “Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc”. Đây là sự kiện có ý nghĩa rất quan trọng trong việc giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc, nâng cao ý thức trách nhiệm của các tầng lớp nhân dân trong sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc và xây dựng lực lượng Công an nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại; phát huy tinh thần cảnh giác cách mạng của các tầng lớp nhân dân, đẩy mạnh phong trào quần chúng bảo vệ ninh Tổ quốc, kiên quyết đấu tranh làm thất bại mọi âm mưu, hoạt động chống phá của các thế lực thù địch và tội phạm, bảo vệ vững chắc an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội.
* Phát huy sức mạnh toàn dân trong bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội
Trong 20 năm qua, “Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc” đã đi vào cuộc sống, trở thành ngày hội của nhân dân, góp phần quan trọng, phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị trong nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội.
Hiện nay, cả nước đã xây dựng được hơn 4.300 mô hình trong phong trào “Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc” với nhiều hình thức hoạt động hiệu quả. Nhiều mô hình, điển hình tiên tiến theo hướng tự quản, tự phòng, tự bảo vệ, tự hòa giải từ cơ sở, có tính xã hội hóa cao, được triển khai thực hiện ở hầu hết các địa phương trong cả nước, được nhân dân tham gia tích cực và thiết thực. Tiêu biểu là các mô hình: “Liên kết xây dựng vùng giáp ranh an toàn về an ninh, trật tự”; “Khu dân cư, xã, phường, thị trấn, cơ quan, doanh nghiệp, nhà trường an toàn về an ninh, trật tự; ban, tổ bảo vệ dân phố, đội dân phòng, tổ hòa giải; "Dòng họ, tộc họ tự quản về an ninh, trật tự”, “Tổ, nhóm liên gia tự quản về an ninh, trật tự", "Camera phòng, chống tội phạm"... Đặc biệt đã có nhiều mô hình đáp ứng yêu cầu cấp bách trong phòng, chống dịch COVID-19, được nhân dân đồng tình, ủng hộ, tham gia tích cực, tiêu biểu là mô hình: “Vùng xanh an toàn", “Tổ COVID -19 cộng đồng",“Tự quản, tự phòng, chống COVID-19” …
Thông qua các mô hình tự quản, phòng, chống tội phạm, giữ gìn an ninh, trật tự ở cơ sở, nhân dân đã tích cực tham gia báo tin, tố giác tội phạm, phát hiện, hỗ trợ lực lượng Công an nhân dân đấu tranh với hoạt động của các loại tội phạm, tệ nạn xã hội; cảm hóa, giáo dục, giúp đỡ người lầm lỗi tại gia đình và cộng đồng dân cư; giữ gìn trật tự công cộng, trật tự giao thông, phòng, chống cháy nổ... Bên cạnh đó, nhân dân còn tích cực tham gia góp ý xây dựng lực lượng công an trong sạch, vững mạnh thông qua các hoạt động trưng cầu ý kiến, điều tra xã hội, diễn đàn “Công an lắng nghe ý kiến nhân dân”, việc cán bộ và nhân dân ở cơ sở đánh giá lực lượng công an về lễ tiết, tác phong, đạo đức, lối sống, thái độ phục vụ khi giải quyết thủ tục hành chính; về tinh thần trách nhiệm trong đấu tranh phòng, chống tội phạm. Nhờ sự góp ý của nhân dân, lực lượng công an đã khắc phục hạn chế, khuyết điểm; đổi mới các mặt công tác, nêu cao tinh thần trách nhiệm; qua đó, củng cố niềm tin của nhân dân và cấp ủy, chính quyền các cấp với lực lượng công an, góp phần xây dựng thế trận an ninh nhân dân, thế trận “lòng dân” vững chắc trong bảo vệ an ninh, trật tự.
Bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, bên cạnh những thời cơ thuận lợi để phát triển, đất nước ta cũng phải đối mặt với không ít khó khăn, thách thức phức tạp, khó lường; phát sinh nhiều vấn đề mới đối với bảo vệ chủ quyền quốc gia, bảo đảm an ninh, trật tự xã hội, bảo vệ tính mạng con người, bảo vệ sức khỏe nhân dân. Vì vậy, việc phát huy sức mạnh của quần chúng nhân dân, đẩy mạnh phong trào “Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc” là yêu cầu cấp thiết và mang ý nghĩa lâu dài.
Tới dự “Ngày hội Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc” tại Tuyên Quang và khánh thành Tượng đài “Bác Hồ ở Tân Trào” ngày 14/8/2025, Tổng Bí thư Tô Lâm khẳng định, phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc là một chiến lược lâu dài, sâu sắc, có ý nghĩa quan trọng để huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, toàn xã hội và các tầng lớp nhân dân tham gia bảo vệ an ninh Tổ quốc; tăng cường gắn bó máu thịt giữa lực lượng công an và nhân dân. Tổng Bí thư Tô Lâm nêu rõ, Ngày hội là dịp để ôn lại lịch sử, ghi nhớ, tri ân và khẳng định vai trò quan trọng, sự đóng góp vĩ đại của nhân dân trong sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, tiếp tục phát huy mạnh mẽ truyền thống quý báu đó trong kỷ nguyên mới, kỷ nguyên giàu mạnh, hội nhập và phát triển.
Trong bài viết "80 năm – Vinh quang Công an Nhân dân Việt Nam”, Tổng Bí thư Tô Lâm một lần nữa nhấn mạnh: “Toàn lực lượng Công an phải luôn thấm nhuần sâu sắc lời căn dặn của Bác Hồ kính yêu “Công an của ta là Công an nhân dân, vì nhân dân mà phục vụ và dựa vào nhân dân mà làm việc”; quán triệt quan điểm “lấy dân làm gốc”, “Trọng dân, gần dân, hiểu dân, học dân và có trách nhiệm với dân”; thực hiện tốt phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”, thường xuyên duy trì mối quan hệ gắn bó mật thiết với nhân dân, đồng cam, cộng khổ với mọi khó khăn, gian khổ của nhân dân, sẵn sàng hy sinh để cứu dân; quan tâm chăm lo, tham mưu giải quyết kịp thời những khó khăn, vướng mắc, tâm tư, nguyện vọng chính đáng của nhân dân, thật sự trở thành “điểm tựa bình yên của nhân dân”. Đa dạng hóa các hình thức và tạo điều kiện cho nhân dân tích cực tham gia phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, xây dựng, củng cố “thế trận lòng dân” trong nền an ninh nhân dân, thế trận an ninh nhân dân gắn với nền quốc phòng toàn dân, thế trận quốc phòng toàn dân, xây dựng “pháo đài’ vững chắc trong trận tuyến bảo vệ an ninh, trật tự”./.
Diệp Ninh (tổng hợp)
(1), (2): Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, t. 9, tr.77(3): Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.7, t.10, tr.453
(4): Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t.7, tr.270
