Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu - Người cộng sản mẫu mực, nhà lãnh đạo tài năng của Đảng

Hà Nội (TTXVN 3/5/2026) Hơn 70 năm hoạt động cách mạng, Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu đã có những cống hiến to lớn, toàn diện cho sự nghiệp cách mạng.

Từ một cán bộ trưởng thành từ cơ sở, kinh qua nhiều cương vị trong quân đội và hệ thống chính trị, dù ở bất kỳ cương vị nào, đồng chí luôn thể hiện bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, tinh thần trách nhiệm cao và hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao.

Đặc biệt, trên cương vị Tổng Bí thư, đồng chí cùng tập thể Ban Chấp hành Trung ương lãnh đạo đất nước vượt qua nhiều khó khăn, thách thức, tiếp tục đẩy mạnh công cuộc đổi mới, giữ vững ổn định chính trị, củng cố quốc phòng - an ninh, nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.

Người cộng sản mẫu mực, người cán bộ chính trị quân sự dày dạn kinh nghiệm

Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu sinh ngày 27/12/1931, tại xã Đông Khê, huyện Đông Sơn, tỉnh Thanh Hóa (nay là phường Đông Sơn, tỉnh Thanh Hóa). Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất có bề dày truyền thống văn hiến-lịch sử, được hun đúc, giáo dục về truyền thống đấu tranh, yêu nước quật cường của quê hương và dân tộc, đồng chí Lê Khả Phiêu sớm tiếp thu tinh thần cách mạng và tinh thần yêu nước.

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công, đồng chí mới 14 tuổi đã làm đội trưởng Đội Thiếu niên cứu quốc. 18 tuổi đồng chí được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam và làm trưởng ban thông tin tuyên truyền xã, chi ủy viên, chánh văn phòng chi bộ xã.

Tháng 5/1950, đồng chí được điều động vào quân đội và trực tiếp chiến đấu trên các chiến trường, từ Bắc vào Nam và khắp các chiến trường Đông Dương, từ chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ rồi 10 năm giúp bạn. Từ người lính trực tiếp cầm súng đánh giặc, qua năm tháng đã tôi rèn đồng chí trở thành người cán bộ chính trị quân sự dày dạn kinh nghiệm tổ chức, chỉ huy chiến đấu.

Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân năm 1968, trên cương vị Chính ủy Trung đoàn, sau đó kiêm Trung đoàn trưởng, đồng chí đã chỉ huy trung đoàn tiến công làm chủ cố đô Huế và chốt giữ, bảo vệ thành cổ suốt 26 ngày đêm khốc liệt. Cũng tại chiến trường ác liệt này, sau Tổng tiến công và nổi dậy Xuân 1968, đồng chí được để bạt làm Phó Chủ nhiệm Chính trị Quân khu Trị Thiên-Huế. Tháng 5/1974, đồng chí được bổ nhiệm làm Chủ nhiệm Chính trị Quân đoàn 2, và trong cuộc Tổng tiến công giải phóng miền Nam năm 1975, Quân đoàn đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Do yêu cầu của nhiệm vụ mới sau chiến tranh, đồng chí được điều động về làm Phó Bí thư Quân khu ủy, Phó Chính ủy kiêm Chủ nhiệm Chính trị Quân khu 9.

Cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước của nhân dân ta vừa kết thúc thắng lợi, thì tập đoàn phản động Pôn Pốt-Yêng Xari, đã thi hành chính sách diệt chủng tàn sát dân tộc Khơme và cho quân đánh phá, xâm lấn lãnh thổ Việt Nam. Để bảo vệ bờ cõi và cứu một dân tộc khỏi thảm họa diệt vong, theo yêu cầu khẩn thiết của nhân dân Campuchia, tháng 1/1979, Quân tình nguyện Việt Nam đã vào Campuchia phối hợp với lực lượng cách mạng và nhân dân Campuchia, đánh đổ chế độ Khơme đỏ diệt chủng và trong 10 năm giúp bạn (1979-1989) làm cho đất nước Chùa Tháp hồi sinh. Đồng chí lần lượt đảm đương vị trí Chủ nhiệm Chính trị rồi Phó Tư lệnh về chính trị Quân tình nguyện Việt Nam ở Campuchia cho đến ngày thắng lợi trở về Tổ quốc vào năm 1989.

Từ người cán bộ chính trị dày dạn trận mạc ở cấp binh đoàn, đồng chí được điều động bổ nhiệm làm Phó Chủ nhiệm rồi Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam tháng 9/1991. Đồng chí được thăng quân hàm Thiếu tướng tháng 4/1984, Trung tướng tháng 6/1988, Thượng tướng tháng 7/1992 và là đại biểu Quốc hội khóa IX (1992-1997), khóa X (1997-2002).

Trên cương vị là Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị, Ủy viên Thường vụ Đảng ủy Quân sự Trung ương (nay là Quân ủy Trung ương), đồng chí đã cùng tập thể Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng chăm lo xây dựng Đảng bộ Quân đội trong sạch, vững mạnh, thực hiện tốt chức năng tham mưu cho Đảng, Nhà nước hoạch định đường lối quân sự, quốc phòng; lãnh đạo xây dựng nền quốc phòng toàn dân, xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân; nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác đảng, công tác chính trị, xây dựng Quân đội nhân dân vững mạnh về chính trị, tư tưởng, tổ chức, làm cơ sở nâng cao chất lượng tổng hợp, sức mạnh chiến đấu của Quân đội; tăng cường sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với Quân đội.

Với gần 50 năm công tác trong Quân đội, đồng chí là một nhà lãnh đạo chính trị, quân sự dày dặn kinh nghiệm tổ chức, chỉ huy chiến đấu.

Nhà lãnh đạo tài năng

Ngày 26/12/1997, tại Hội nghị Trung ương lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa VIII), đồng chí được bầu giữ chức vụ Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng. Trên cương vị là người lãnh đạo cao nhất của Đảng, đồng chí cùng với Trung ương, Bộ Chính trị, Thường vụ Bộ Chính trị và Chính phủ lãnh đạo, tiếp tục đẩy mạnh sự nghiệp đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, hội nhập quốc tế, giữ vững độc lập, chủ quyền dân tộc và giành được nhiều thành tựu quan trọng. Đồng chí đi nhiều địa phương, đến thăm và làm việc với nhiều cấp, nhiều ngành, để lại dấu ấn là người lãnh đạo sâu sát, am tường và quan tâm đến nhiều lĩnh vực.

Đặc biệt, Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu ghi dấu ấn đậm nét trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng. Dành trọn tâm huyết, trí tuệ cùng tập thể Ban Chấp hành Trung ương xây dựng và thông qua Nghị quyết số 10-NQ/TƯ ngày 2/2/1999 của Hội nghị Trung ương sáu (lần 2 - khóa VIII) về “Một số vấn đề cơ bản và cấp bách trong công tác xây dựng Đảng hiện nay”, đồng chí Lê Khả Phiêu thể hiện sự quan tâm chung đặc biệt đối với công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng trước những nguy cơ lớn đến từ mặt trái của nền kinh tế thị trường, từ sự thiếu tu dưỡng, rèn luyện của một bộ phận cán bộ, đảng viên. Phát biểu tại hội nghị, đồng chí nêu rõ: “Xây dựng và chỉnh đốn Đảng, tự phê bình và phê bình một cách nghiêm túc, kiên cường sửa chữa sai lầm và khuyết điểm chính là sự đền đáp công ơn đối với nhân dân, với dân tộc”.

Để thực hiện có hiệu quả, đưa tinh thần Nghị quyết Hội nghị Trung ương 6 (lần 2), khóa VIII vào cuộc sống, đồng chí đề nghị Bộ Chính trị, Ban Bí thư Trung ương Đảng phát động toàn Đảng, toàn dân tham gia cuộc vận động: “Học tập tư tưởng đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”; làm chuyển biến mạnh mẽ về tư tưởng đạo đức, và phong cách của người đảng viên. Đồng chí quán triệt: “Học tập, rèn luyện tư tưởng và đạo đức cách mạng, thực hiện thắng lợi cuộc vận động xây dựng, chỉnh đốn Đảng” nhằm: “Nâng cao sự thống nhất về nhận thức tư tưởng, chính trị, về ý chí và hành động trong toàn Đảng... củng cố và tăng cường sức mạnh của Đảng về mọi mặt, làm cho Đảng thật sự trong sạch, vững mạnh, đáp ứng yêu cầu lãnh đạo trong thời kỳ mới”.

Trong công tác đấu tranh chống tham nhũng, tiêu cực, đồng chí luôn nhắc nhở trách nhiệm của người đứng đầu, vì “tham nhũng và quan liêu, hai căn bệnh đó hiện nay đều nặng, không kém gì nhau”, vì theo Tổng Bí thư: “Người dân rất bất bình về tệ tham nhũng, nhưng còn bất bình cả về tệ quan liêu, sách nhiễu; nó gây cho người dân rất nhiều đau khổ, phiền hà. Cho nên chống tham nhũng và quan liêu đều trở nên rất cấp bách”; chú trọng công tác kiểm tra, thanh tra, kiểm soát công việc và trách nhiệm của cán bộ, đảng viên, nhất là những cán bộ có chức vụ, quyền hạn.

Dưới sự chỉ đạo của đồng chí, tầm mức của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng đã được nâng lên, được thực hiện đồng bộ, quyết liệt, toàn diện.

Trân trọng và đánh giá cao những cống hiến, đóng góp to lớn của Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu đối với sự nghiệp giải phóng dân tộc cũng như trong công cuộc đổi mới, xây dựng đất nước, cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã nhận định: “Đồng chí Lê Khả Phiêu là một cán bộ đã từng kinh qua nhiều cương vị công tác, được tôi luyện, trưởng thành trong các cuộc kháng chiến giải phóng dân tộc và làm nghĩa vụ quốc tế cao cả, cũng như trong công cuộc Đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Dù ở cương vị công tác nào, đồng chí luôn tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc và nhân dân; kiên định mục tiêu, lý tưởng của Đảng; gương mẫu giữ gìn phẩm chất đạo đức cách mạng của người đảng viên cộng sản, không ngừng học tập, tu dưỡng, rèn luyện, phấn đấu hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao”.

Có thể khẳng định, cuộc đời cách mạng của Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu tỏ rõ sự thấm nhuần về tư tưởng và tấm gương của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đồng chí đã làm đúng tinh thần lời dạy của Bác Hồ, người cán bộ khi nhận nhiệm vụ: “Vì đồng bào ủy thác thì tôi phải gắng sức làm, cũng như một người lính vâng mệnh lệnh của quốc dân ra trước mặt trận”.

Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu mất ngày 7/8/2020./.

Phương Dung