Động lực phát triển mới cho Đồng Nai, đóng góp thiết thực cho khu vực miền Nam và cả nước

Hà Nội (TTXVN 24/4/2026) Ngày 24/4/2026, Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Nghị quyết thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương. Đây không chỉ là sự thay đổi về mặt hành chính, mà là bước điều chỉnh quan trọng về mô hình phát triển và quản trị, tạo nền tảng để Đồng Nai khai thác hiệu quả các nguồn lực, nâng cao chất lượng tăng trưởng và tổ chức lại không gian phát triển trong giai đoạn mới.

  * Từ ngày 30/4/2026, tỉnh Đồng Nai trở thành thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương

Theo quyết nghị của Quốc hội, quyết định thành lập thành phố Đồng Nai trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số của tỉnh Đồng Nai. Thành phố Đồng Nai giáp TP Hồ Chí Minh, tỉnh Lâm Đồng, tỉnh Tây Ninh và Vương quốc Campuchia. Nghị quyết này có hiệu lực thi hành từ ngày 30/4/2026.

Chính phủ, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai (Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân thành phố Đồng Nai kể từ ngày Nghị quyết này có hiệu lực thi hành) và các cơ quan, tổ chức hữu quan có trách nhiệm tổ chức thi hành Nghị quyết này; sắp xếp, kiện toàn tổ chức bộ máy các cơ quan, tổ chức ở địa phương theo quy định; ổn định đời sống của Nhân dân địa phương, bảo đảm yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng và an ninh trên địa bàn. Các cơ quan, tổ chức, đơn vị có tên gọi gắn với địa danh tỉnh Đồng Nai được đổi tên để hoạt động với tên gọi thành phố Đồng Nai kể từ ngày Nghị quyết này có hiệu lực thi hành.

Văn bản, giấy tờ đã được cơ quan, chức danh có thẩm quyền ban hành, cấp trước khi Nghị quyết này có hiệu lực thi hành mà chưa hết hiệu lực hoặc chưa hết thời hạn sử dụng thì tiếp tục được áp dụng, sử dụng theo quy định của pháp luật cho đến khi hết thời hạn hoặc được sửa đổi, bổ sung, thay thế, bãi bỏ, hủy bỏ, thu hồi bởi cơ quan, người có thẩm quyền.

Kể từ ngày Nghị quyết này có hiệu lực thi hành, ngoài các chế độ, chính sách đối với thành phố trực thuộc trung ương, các cơ chế, chế độ, chính sách đặc thù đối với tỉnh Đồng Nai vẫn tiếp tục được thực hiện trên địa bàn thành phố Đồng Nai cho đến hết giai đoạn áp dụng hoặc đến khi có quyết định của cơ quan có thẩm quyền.

Trước khi đại biểu Quốc hội bấm nút biểu quyết, báo cáo của Chính phủ khẳng định, tỉnh Đồng Nai đáp ứng 5/5 điều kiện thành lập thành phố theo quy định.

Sau khi được thành lập, Đồng Nai được định hướng phát triển trở thành hình mẫu tiên phong của Việt Nam về nền kinh tế công nghiệp công nghệ cao và bền vững. Mô hình này đặt trọng tâm vào sản xuất chế tạo xanh và tiên tiến, nông nghiệp công nghệ cao, cùng với vai trò là cửa ngõ logistics mang tầm quốc tế. Hệ thống các giải pháp về thúc đẩy liên kết vùng, chuyển giao công nghệ, trung tâm logistics, trung tâm đào tạo và cung ứng nguồn nhân lực chất lượng cho khu vực phía Nam dự kiến được triển khai đồng bộ, xuyên suốt sẽ là nền tảng vững chắc, khẳng định vị trí, vai trò của Đồng Nai trong thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của vùng và là đô thị chia sẻ, tương hỗ cùng phát triển với siêu đô thị TP Hồ Chí Minh.

Với việc thông qua Nghị quyết, Đồng Nai trở thành thành phố thứ 7 trực thuộc Trung ương sau Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đà Nẵng, Cần Thơ và Huế.

  * Động lực phát triển mới cho Đồng Nai, đóng góp thiết thực cho khu vực miền Nam và cả nước

Việc thành lập thành phố Đồng Nai sẽ tạo động lực phát triển mới không chỉ cho địa phương mà còn đóng góp thiết thực cho khu vực miền Nam và cả nước. Đây là bước chuyển căn bản về mô hình phát triển và mô hình quản trị, nhằm đưa Đồng Nai trở thành đô thị lớn, có khả năng chia sẻ, liên kết, tương hỗ với Thành phố Hồ Chí Minh; phấn đấu trở thành cực tăng trưởng quan trọng của quốc gia, trung tâm kết nối kinh tế vùng và cửa ngõ hội nhập quốc tế, góp phần định hình không gian phát triển mới cho Vùng Đông Nam Bộ.

Trong nhiều năm qua, Đồng Nai duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế khá, khẳng định vai trò là một trong những địa phương phát triển năng động của cả nước. Giai đoạn 2021-2025, GRDP tăng bình quân 7,11%/năm; đến năm 2025 đạt 694.457 tỷ đồng; GRDP bình quân đầu người đạt 153,7 triệu đồng (khoảng 6.066 USD/người). Cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng, giảm tỷ trọng nông nghiệp, tăng nhanh công nghiệp, xây dựng và dịch vụ.

Công nghiệp phát triển theo hướng sinh thái, ưu tiên công nghệ cao và chế biến sâu, từng bước nâng cao chất lượng tăng trưởng. Thương mại, dịch vụ và logistics phát triển nhanh; kim ngạch xuất khẩu 5 năm đạt trên 168 tỷ USD, duy trì xuất siêu; du lịch từng bước trở thành ngành kinh tế quan trọng. Nông nghiệp tiếp tục phát triển theo hướng hiện đại, ứng dụng công nghệ cao.

Hệ thống kết cấu hạ tầng, đặc biệt là hạ tầng giao thông, công nghiệp và logistics, được đầu tư đồng bộ, hiện đại. Việc khởi công Cảng hàng không quốc tế Long Thành cùng các tuyến cao tốc, đường vành đai kết nối vùng Đông Nam Bộ, Tây Nguyên và Đồng bằng sông Cửu Long đã tạo ra nền tảng hạ tầng chiến lược, mở ra dư địa phát triển mới.

Công tác tài chính - ngân sách được điều hành chặt chẽ; tổng thu ngân sách giai đoạn 2021-2025 đạt trên 378.000 tỷ đồng; môi trường đầu tư, kinh doanh ngày càng minh bạch, bình đẳng; kinh tế tư nhân, khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo được thúc đẩy mạnh mẽ. Tổng vốn đầu tư toàn xã hội đạt trên 725.000 tỷ đồng, tạo động lực tăng trưởng quan trọng.

Khoa học công nghệ và chuyển đổi số có bước tiến rõ nét; hoàn thành xây dựng chính quyền điện tử, từng bước phát triển chính quyền số, kinh tế số và xã hội số. Hạ tầng viễn thông được đầu tư hiện đại, phủ sóng 4G/5G rộng khắp; các chỉ số phục vụ người dân, doanh nghiệp và chuyển đổi số nằm trong nhóm dẫn đầu cả nước, tạo nền tảng quan trọng cho nâng cao năng suất và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Các lĩnh vực văn hóa, xã hội cũng đạt nhiều kết quả tích cực. Phong trào xây dựng đời sống văn hóa lan tỏa sâu rộng, với trên 90% hộ gia đình đạt danh hiệu văn hóa. Giáo dục và đào tạo có bước phát triển vững chắc; tỷ lệ trường đạt chuẩn quốc gia đạt 69,78%. Y tế được đầu tư cả về cơ sở vật chất và nguồn nhân lực; tuổi thọ trung bình đạt 76,7 tuổi; đến năm 2025 đạt 10 bác sĩ và 30,5 giường bệnh/vạn dân.

An sinh xã hội được bảo đảm; đã hoàn thành xóa nhà tạm với trên 2.000 căn; tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế đạt 95%; các chương trình phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số được triển khai hiệu quả; phát triển nhà ở xã hội, nhà ở công nhân đạt kết quả tích cực, góp phần nâng cao chất lượng đời sống Nhân dân.

Trên nền tảng đó, sau khi hợp nhất (tỉnh Đồng Nai và tỉnh Bình Phước) từ 1/7/2025, Đồng Nai bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều thuận lợi. Không gian phát triển được mở rộng và tái cấu trúc theo hướng liên thông, đa trung tâm, tạo điều kiện để Đồng Nai thu hút các dự án quy mô lớn, nhất là trong các lĩnh vực công nghiệp công nghệ cao, dịch vụ và logistics hiện đại.

Một trong những lợi thế nổi bật là hệ thống hạ tầng chiến lược mang tính “xương sống”, với Cảng hàng không quốc tế Long Thành giữ vai trò trung tâm, kết nối trực tiếp với mạng lưới cao tốc, cảng biển và các hành lang kinh tế liên vùng. Khi được vận hành đồng bộ, hệ thống này sẽ nâng cao năng lực kết nối, đưa Đồng Nai trở thành trung tâm trung chuyển và logistics quan trọng của quốc gia và khu vực.

Định hướng đến năm 2030, Đồng Nai đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân 10-12%/năm; quy mô GRDP đạt trên 1.200.000 tỷ đồng; GRDP bình quân đầu người trên 250 triệu đồng; kinh tế số chiếm trên 30% GRDP; thành lập mới 36.000 doanh nghiệp. Cơ cấu kinh tế tiếp tục chuyển dịch theo hướng công nghiệp - dịch vụ; đô thị hóa đạt 55%; hoàn thành ít nhất 65.000 căn nhà ở xã hội; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, bảo đảm an sinh xã hội và phát triển bền vững.

Việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương đánh dấu một bước phát triển mới của địa phương trong tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập. Với nền tảng đã được tích lũy cùng dư địa phát triển còn lớn, Đồng Nai có điều kiện củng cố vai trò là trung tâm công nghiệp, dịch vụ và logistics của khu vực phía Nam, đồng thời đóng góp ngày càng quan trọng vào tăng trưởng kinh tế của cả nước./.

Minh Duyên